Europa staat onder druk. De geopolitieke verhoudingen verschuiven wereldwijd, nieuwe machten komen op en het oude continent weet met zichzelf geen raad. Tussen Frankrijk en Duitsland botert het niet, de Britten blijven afzijdig en zijn haast failliet, België en Nederland weten niet goed wat te doen. Grenzen gaan dicht, protectionisme loert om alle hoeken. In het oosten beukt een assertief Rusland op de Europese grenzen, in het westen steunen ze subversieve elementen. Hier en daar gaan er zelfs stemmen op voor een Europees leger.
We schrijven Europa anno 1950, maar het had net zo goed 2025 kunnen zijn. Vijfenzeventig jaar na de oprichting van de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal worstelt Europa opnieuw - of nog steeds - met dezelfde demonen. Al kwamen er intussen ook weer nieuwe bij.
Hoe de EU vandaag de dag functioneert, en waar ze schromelijk tekortschiet, is het gevolg van haar geschiedenis. Soms was die visionair, even vaak rommelig en recalcitrant, net zoals de politici en bureaucraten die haar vormden. Europa is dus evenzeer een briljant experiment als een bruut machtsspel tussen naties en ego's. Dat was vroeger zo, dat is nog altijd zo, dat zal in de toekomst zo zijn. Europakenner Rolf Falter schrijft met De Unie die nooit was een levendig historisch verhaal - en een gids voor wie de wereld van vandaag en morgen beter wil begrijpen.